36.70 ლარი
34.50 ლარი
ქვეყანა: საბერძნეთი
მწარმოებელი: ფარმათენ საბერძნეთი
გაცემის ფორმა: II ჯგუფი რეცეპტული
პიტნა (ბაღის) – Mentha Piperita L – мята перечная
ბაღის პიტნა ტუჩოსანთა ოჯახის წარმომადგენელია. მრავალწლიანი, ძირიდანვე დატოტვილღეროიანი და ფესვურიანი მცენარეა. ფესვურიდან მიწისპირიდანვე დატოტვილი ოთხწახნაგოვანი რამდენიმე ღერო იზრდება. ღეროები მოიისფრო შეფერვისაა, ტოტებიც და ფოთლებიც ერთიმეორის პირისპირაა განლაგებული. ღეროს ქვედა ნაწილის ფოთლები ზედასთან შედარებით უფრო გრძელყუნწიანია. ფოთლის ფირფიტა წაგრძელებულკვერცხისებრია, ბოლოწვეტიანი, გულისებრი ფუძითა და კიდეებში ხერხისებრი კბილებით, ზემოდან მუქი, ქვემოდან კი უფრო მკრთალ მწვანე ფერის, ფოთლის საშუალო სიგრძე 3-6 (8), ხოლო სიგანე კი 1,5-2 (3) სმ ფარგლებში მერყეობს. მოწითალო ყვავილები ცრუ რგოლებადაა შეკრებილი კენწეროსა და ტოტების დაბოლოებებზე არსებულ თავთავისებრ ყვავილედებში. თანაყვავილედები ჯაგრისებურია, ყვავის ივნისის ბოლოდან სექტემბრამდე; ნაყოფები ვითარდება ძალიან იშვიათად. საქართველოში ფართოდ კულტივირებული მცენარეა, ზოგან გაველურებულიც გვხვდება.
მთელი მცენარე ეთერზეთებს შეიცავს. ფოთლებში იგი 2,7 პროცენტამდეა, ყვავილედებში კი – 6 პროცენტამდე, ეთერზეთი გამოიყენება კვების მრეწველობის მრავალ დარგში სასმელების, ლიქიორის და საკონდიტრო ნაწარმის არომატიზირებისათვის.
მედიცინაში პიტნისაგან მიღებული მენთოლი ნევრალგიურ ტკივილგამაყუჩებლად გამოიყენება გარეგანი ხმარებით, აგრეთვე შაკიკის, კბილის ტკივილის დროს. ანტისეპტიკურ საშუალებად გამოიყენება სურდოს, ხახის კატარის, ბრონქიტის და ბრონქოექტაზიის დროს.
მენთოლის მიღება რეკომენდებულია სტენოკარდიის, კუჭის ტკივილის დროს, მას ადგილობრივი ტკივილგამაყუჩებელი სპაზმოლიტური და ანტისეპტიკური თვისებები გააჩნია. იწვევს კორონალური ძარღვების რეფლექსურ გაგანიერებას.
პიტნის ფოთლების ნაყენი და მიქსტურა გამოიყენება როგორც გულისრევის და პირღებინების საწინააღმდეგოდ, აგრეთვე საჭმლის მონელების გასაუმჯობესებლად.
ხალხი სამკურნალოდ გამოყენებისას პიტნის სახეობების გარჩევას არ აწარმოებს. ბაღის პიტნის გარდა სამკურნალოდ ხმარობენ და ზოგჯერ უპირატესობასაც აძლევენ ველურად მოზარდ პიტნის სხვა სახეობებსაც: ტენცო, ტყის პიტნა, ომბალო.
ბაღის პიტნა უპირატესად კუჭის წვენის მაღალი მჟავიანობის (მწავე გულძმარვისა და ბოყინის) დროს გამოიყენება, იმ შემთხვევაში, თუ მას კუჭის შეკრულობა არ ერთვის თან. ასეთ დროს შემდეგ ნარევს იყენებენ: ბაღის პიტნის ფოთოლი 15 გ. წყლის სამყურა 2 გ. ფარსმანდუკის ყვავილები 15 გ. კამის თესლი 15 გ. კრაზანა 30 გ. ამ ნარევის 2 სუფრის კოვზს ასხამენ 2 ჭიქა მდუღარე წყალს და 2 საათის განმავლობაში თბილ ღუმელში დგამენ, ფილტრავენ და ერთი დღის განმავლობაში ყლუპ-ყლუპობით სვამენ. ამავე ნარევს იყენებენ სხვა სახის გასტრიტების დროსაც.
კუჭის წვენის მაღალი მჟავიანობისას, კუჭშეკრულობის თანდართვით, შემდეგ ნარევს იყენებენ: ბერულა – 15 გ. ფასმანდუკის ყვავილები 20 გ. კრაზანა 30 გ. ბაღის პიტნა 20 გ. გვირილის ყვავილები 10 გ. მატიტელა 15 გ. კამის თესლი 10 გ. კვლიავის თესლი 10 გ. სვიის გირჩაკები 5 გ. ხეჭრელის ქერქი 20 გ. კატაბალახას ფესვები 10 გ. ამ ნარევის 4 სუფრის კოვზს (თითოეული კოვზი თავდადგმით სავსე) ასხამენ 1 ლ მდუღარე წყალს და მთელი ღამე თბილ ღუმელში დებენ. დილით უზმოზე სვამენ 1 ჭიქას, დანარჩენს კი 4 ჯერზე მთელი დღის განმავლობაში, ყოველი ჭამიდან თითო საათის გასვლის შემდეგ.
მარტო პიტნას გულისა და ფილტვების დაავადებების, განსაკუთრებით ფილტვებიდან სისხლღებინების შემდეგ სამკურნალოდ იყენებენ. პიტნის ფოთოლს უხვსისხლიანი მენსტრუაციისას იყენებენ შემდეგნაირად: 20 გ ფოთოლს 500 გ მდუღარე წყალს ასხამენ, 2 საათს დგამენ და შემდეგ აძლევენ ავადმყოფს დასალევად.
პიტნის წვეთებს აძლევენ კუჭაშლილობის, კუჭნაწლავების სპაზმების, კუჭში ჭრის შეგრძნების და გულისრევის შემთხვევებში.
მენთოლი სისხლძარღვების შევიწროებას ახდენს სურდოს დროს. ამ მიზნით იგი შედის პრეპარატ ბორმენთოლის, პეკტუსინის და ინგაკამფის შემადგენლობაში.
პიტნის ზეთს კბილის პასტასა და ფხვნილს უმატებენ.
შაქრის ნატეხზე დასხმულ 2-4 წვეთს უნიშნავენ კუჭის არეში ტკივილებისას. ნაყენს შემდეგნაირად ამზადებენ: 2 ჩაის კოვზ დაქუცმაცებულ ფოთოლს 1 ჭიქა მდუღარე წყალს ასხამენ. გაწურულ და დატკბილულ ნაყენს ყლუპ-ყლუპობით სვამენ ერთი დღის განმავლობაში. ფოთოლის ფხვნილს (იმდენს რასაც დანის წვერი აიღებს) 1-2ჯერ იღებენ დღეში.
ოქროწკეპლა – Solidago Virgaurea L – Золотарник
ასტრასებრთა ოჯახში შედის. ჩვენი ტყეებისა და ბუჩქნარების მკვიდრი, მრავალწლოვანი, 25-100 სმ სიმაღლის მცენარეა, ქვედა ფოთლები გრძელყუნწიანია, მოყვანილობით ფართო ნიჩაბს ან კვერცხს მოგვაგონებს, ღეროს შუა ნაწილში განლაგებული ფოთლები აგრეთვე კვერცხისებრი ან ლანცეტისებრია. ფოთლის ყუნწს აქეთ-იქედან ფრთები ჩასდევს, რაც ფირფიტის გაგრძელებას წარმოადგენს, ღეროს ზედა ნაწილის ფოთლები მჯდომარე ან ფრიად მოკლეყუნწიანია, ღეროს ყველა ნაწილში განლაგებული ფოთლები კიდეხერხკბილაა.
ყვავის მტევნისმაგვარ საგველად თავმოყრილი, ყვითელი კალათა ყვავილედებით. იზრდება შედარებით ტენით უზრუნველყოფილ ტყეებსა და ბუჩქნარებში. ყვავილობს საკმაოდ ხანგრძლივად, ივლისიდან სექტემბრამდე. უხვნექტრიანი თაფლის მომცემი მცენარეა. განსაკუთრებული უხვნექტრიანობით მცირე ინტენსივობის წვიმების შემდეგ გამოირჩევა.
ხანგრძლივი ყვავილუნარიანობის გამო სასურველი მცენარეა დეკორატიული მებაღეობისათვის ზომიერად მშრალი და ნესტიანი ადგილების გასამშვენიერებლად. ღერო, ფოთლები და ყვავილები ყვითელი საღებავის მისაღებად გამოიყენება. საქონელი თითქმის არ ძოვს, მისი მნიშვნელოვანი რაოდენობით მიღების შემთხვევაში საქონელი იწამლება, ცუდად მოქმედებს თირკმლებზე.
ხალხურ მედიცინაში ოქროწკეპლას აყვავებული ბალახი გამოიყენება როგორც შემკვრელი კუჭაშლილობისას, სურავანდის საწინააღმდეგო და შარდმდენი საშუალება ნაღვლის ბუშტის კენჭოვანი დაავადების, სიყვითლისა და ტუბერკულოზის დროს. ყვავილების ნახარშს საშარდე ბუშტის ანთებისა და სიყვითლის სამკურნალოდ ხმარობენ. ნედლ ფოთლებს ჭრილობებზე იდებენ. გერმანიის დემოკრატიულ რესპუბლიკაში ოქროწკეპლა ვენების დაავადებათა სამკურნალო საშუალებებში შედის .
უფრო ადრინდელ პერიოდში ექიმები ფართოდ იყენებდნენ ოქროწკეპლას კენჭოვანი დაავადებების მკურნალობაში საუცხოო შარდმდენ საშუალებად. ხალხში კვლავ გამოიყენება კენჭოვანი დაავადებების, ჭლექის, სისხლიანი შარდვის, წყალმანკის, ხორხის წყლულის და გარეგანი ქსოვილების დაზიანებისას.
ხმელი ბალახისაგან აკეთებენ წყლით გამონაწვლილის 1-2 მწიკვ (1 მწიკვი დაახლოებით 1 წვრილწვერიანი დანის წვერით აღებული ფხვნილის რაოდენობისაა) წვრილად დაჭრილ ბალახს ერთ ჭიქა მდუღარე წყალს ასხამენ. ამ წესით მიღებული ჩაის თითო სუფრის კოვზს სვამენ ყოველ 1 ან 2 საათში ერთხელ. ან 4-5 გ ბალახს 1 ლ თეთრ ღვინოზე აყენებენ, რომელსაც კვლავ კუჭაშლილობისას იღებენ 20-30 წვეთს თითო ჯერზე დღეში 2-3-ჯერ. დანაყილ ნედლ ბალახს სურავანდიან წყლულებზე იდებენ. სურავანდის დროს მორყეული კბილებით პირდაპირ ღეჭენ ნედლ ბალახს ან პირის ღრუში ივლებენ ნახარშს.
ხალხურ ვეტერინარიაში ოქროწკეპლა კუჭაშლილობისას და შარდის შეკავების შემთხვევაში გამოიყენება. საამისოდ 2 მუჭა ბალახს 1 ლ წყალში ხარშავენ და ნელი დუღილით ხარშავენ ნახევარი წყლის აორთქლებამდე. ასეთი წესით მომზადებულ ნახარშს მცირე დოზებით საქონელს წყალსა და სალაფავში უსხამენ.
რაზალექტი 1მგ #30ტ
რაზალექტი
1. რა არის რაზალექტი და რისთვის გამოიყენება:
რაზალექტი წარმოადგენს თეთრ ან მოთეთრო ფერის, ბრტყელ, ოვალურ ტაბლეტებს. ყოველი ტაბლეტი შეიცავს 1 მგ რასაჯილინის მეზილატს.
რაზალექტის სტანდარტულ გამოშვების ფორმას წარმოადგენს მუყაოს კოლოფში ბლისტერული შეფუთვებში მოთავსებული 30 ტაბლეტი.
რაზალექტი გამოიყენება პარკინსონის დაავადების სამკურნალოდ. მისი გამოყენება შესაძლებელია, როგორც მონოთერაპიის სახით, ასევე ლევოდოპასთან (პარკინსონის დაავადების სამკურნალო სხვა საშუალება) კომბინაციაში.
პარკინსონის დაავადებას იწვევს ცენტრალურ ნერვულ სისტემაში დოფამინის გამომამუშავებელი უჯრედების დაღუპვა. დოფამინი წარმოადგენს თავის ტვინში მოძრაობის ცენტრების მაკონტროლირებელ ძირითად ნივთიერებას. რაზალექტი უზრუნველყოფს თავის ტვინში დოფამინის დონის მატებას და შენარჩუნებას.
2. რა უნდა იცოდეთ რაზალექტის გამოყენებამდე
არ გამოიყენოთ რაზალექტი:
• თუ ხართ ალერგიული რასაჯილინის ან რაზალექტის შემადგენლობაში შემავალი რომელიმე კომპონენტის მიმართ.
• თუ გაქვთ ღვიძლის მძიმე უკმარისობა.
არ გამოიყენოთ შემდეგი მედიკამენტები რაზალექტთან ერთად:
• მონოამინოოქსიდაზას (მაო) ინჰიბიტორები, რომლებიც გამოიყენება პარკინსონის დაავადების, დეპრესიის ან სხვა მდგომარეობების სამკურნალოდ (ურეცეპტო და მცენარეული პრეპარატების ჩათვლით).
• ფეტიდინი/მეპერიდინი – ძლიერი ანალგეზიური საშუალება.
მონოამინოოქსიდაზას ინჰიბიტორებით ან ფეტიდინით მკურნალობის დაწყების შემთხვევაში რაზალექტით მკურნალობის შეწყვეტიდან მინიმუმ 14 დღე უნდა იყოს გასული.
გამოიჩინეთ სიფრთხილე რაზალექტის გამოყენებისას შემდეგი მდგომარეობების დროს:
• თუ გაქვთ ღვიძლის მსუბუქი/საშუალო სიმძიმის უკმარისობა
• თუ შენიშნეთ საეჭვო ცვლილებები კანზე, რომელიც მანამდე არ აგეღნიშნებოდათ, მიმართეთ თქვენს ექიმს
ბავშვები:
რაზალექტის გამოყენება 18 წლამდე ასაკის პაციენტებში არ არის რეკომენდებული.
რაზალექტის საკვებთან და ალკოჰოლურ სასმელებთან ერთად გამოყენება:
რაზალექტის მიღება შესაძლებელია საკვებთან ერთად და მის გარეშეც; ალკოჰოლთან ერთად გამოყენებამ შეიძლება ძილიანობა გამოიწვიოს.
ორსულობა:
ორსულობის პერიოდში პრეპარატის გამოყენების თაობაზე გადაწყვეტილებას ღებულობს მკურნალი ექიმი, მკურნალობის სარგებლის შეფასებისა და ნაყოფისმხრივი სავარაუდო რისკის გათვალისწინებით. აბსოლუტური ჩვენების გარდა, რაზალექტის გამოყენება ორსულობის პერიოდში, არ არის რეკომენდებული.
თუ მკურნალობის პერიოდში დაორსულდით, დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს ან ფარმაცევტს.
ლაქტაცია:
ექსპერიმენტულ მონაცემებზე დაყრდნობით, რაზალექტმა შესაძლოა ნეგატიურად იმოქმედოს ლაქტაციაზე; ამიტომ პრეპარატის გამოყენება ლაქტაციის პერიოდში არ არის რეკომენდებული.
ავტომობილის და სხვა მექანიზმების მართვა:
ავტომობილის ან სხვა მექანიზმების მართვაზე პრეპარატის გავლენის შესახებ მონაცემები არ არსებობს. ამიტომ პოტენციურად სახიფათო ტექნიკის, ავტომობილების ჩათვლით, მართვა უნდა მოხდეს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, როდესაც პაციენტი დარწმუნებულია, რომ რაზალექტი არ ახდენს მასზე ნეგატიურ გავლენას.
ავტომობილის ან სხვა მექანიზმების მართვის დაწყებამდე, გთხოვთ, გაიაროთ კონსულტაცია თქვენს ექიმთან.
სხვა პრეპარატებთან ერთად გამოყენება:
ყოველთვის აცნობეთ თქვენს ექიმს ან ფარმაცევტს თუ ღებულობთ შემდეგ მედიკამენტებს:
• ანტიდეპრესანტები (სეროტონინის უკუმიტაცების სელექციური ინჰიბიტორები, სეროტონინ-ნორადრენალინის უკუმიტაცების სელექციური ინჰიბიტორები, ტრიციკლური და ტეტრაციკლური ანტიდეპრესანტები).
• ციპროფლოქსაცინი (ბაქტერიული ინფექციების საწინააღმდეგო ანტიბიოტიკი)
• დექსტრომეტორფანი (ხველის საწინააღმდეგო საშუალება)
• ეფედრინისა და ფსევდოეფედრინის შემცველი გაციების საწინააღმდეგო და სიმპატომიმეტური საშუალებები თვალის წვეთების, ნაზალური აეროზოლებისა და ორალური დეკონგესტანტების სახით
ფლუოქსეტინის და ფლუვოქსამინის რაზალექტთან ერთდროული გამოყენება არ არის რეკომენდებული. რაზალექტით მკურნალობის დაწყების შემთხვევაში, ფლუოქსეტინით მკურნალობის შეწყვეტიდან, მინიმუმ 5 კვირა უნდა იყოს გასული.
ფლუოქსეტინით ან ფლუვოქსამინით მკურნალობის დაწყების შემთხვევაში, რაზალექტის გამოყენების შეწყვეტიდან, მინიმუმ 14 დღე უნდა იყოს გასული.
3. როგორ გამოიყენება რაზალექტი
• რეკომენდაციები პრეპარატის ადეკვატური გამოყენებისა და დოზირების/მიღების სიხშირის შესახებ:
ყოველთვის გამოიყენეთ მედიკამენტი თქვენი ექიმის მითითების შესაბამისად. თუ რაიმეში არ ხართ დარწმუნებული, ყოველთვის გადაამოწმეთ ინფორმაცია ექიმთან ან ფარმაცევტთან.
რაზალექტი მიიღება ერთი ტაბლეტი (1მგ.) ერთხელ დღეში.
• მიღების გზა და მეთოდი:
რაზალექტი მიიღება ორალურად, საკვებთან ერთად ან მის გარეშე; მიიღეთ ტაბლეტი საკმარისი რაოდენობის (ერთი ჭიქა) წყალთან ერთად.
• სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფი:
გამოყენება პედიატრიულ კონტიგენტში: რაზალექტის გამოყენება ბავშვებსა და მოზარდებში არ არის რეკომენდებული.
გამოყენება ხანდაზმულ პაციენტებში: დოზის კორექცია არ არის საჭირო ხანდაზმულ პაციენტებში.
• სპეციალური მდგომარეობები:
თირკმლის უკმარისობა: დოზის კორექცია არ არის საჭირო თირკმლის უკმარისობის მქონე პაციენტებში. ღვიძლის უკმარისობა: რაზალექტი სიფრთხილით უნდა გამოვიყენოთ ღვიძლის მსუბუქი უკმარისობის მქონე პაციენტებში. ღვიძლის მსუბუქი უკმარისობიდან საშუალო სიმძიმის უკმარისობაში პროგრესირების შემთხვევაში, უნდა შევწყვიტოთ პრეპარატის მიღება.
არ შეიძლება რაზალექტის გამოყენება ღვიძლის მძიმე უკმარისობის მქონე პაციენტებში.
თუ გრძნობთ, რომ რაზალექტის ეფექტი ძალიან ძლიერი ან სუსტია, გთხოვთ, მიმართოთ ექიმს ან ფარმაცევტს.
თუ გამოიყენეთ რაზალექტი თქვენთვის დასაშვებ დოზაზე მეტი:
თუ მიიღეთ რაზალექტი თქვენთვის დასაშვებ დოზაზე მეტი, დაუყოვნებლივ აცნობეთ ექიმს ან ფარმაცევტს.
თან იქონიეთ რაზალექტის კოლოფი, რომ ექიმი/ფარმაცევტი მიხვდეს თუ რომელი მედიკამენტი გაქვთ მიღებული.
თუ დაგავიწყდათ რაზალექტის მიღება:
არ გააორმაგოთ დოზა, გამოტოვებული დოზის კომპენსირების მიზნით.
თუ დაგავიწყდათ პრეპარატის მიღება, გააგრძელეთ მიღება მომდევნო დღიდან ჩვეულ დროს.
თუ თქვენ შეწყვიტეთ რაზალექტის გამოყენება:
არ შეწყვიტოთ პრეპარატის მიღება ექიმთან კონსულტაციის გარეშე; თუ გაქვთ დამატებითი შეკითხვები, პრეპარატის გამოყენებასთან დაკავშირებით, მიმართეთ თქვენს მკურნალ ექიმს ან ფარმაცევტს.
4. რა არის რაზალექტის შესაძლო გვერდითი ეფექტები
პლაცებო-კონტროლირებულ კლინიკურ კვლევებში დაფიქსირდა შემდეგი გვერდითი მოვლენები:
ძალიან ხშირი (გამოვლინდა 10-დან ერთზე მეტ პაციენტში):
• პათოლოგიური მოძრაობები (დისკინეზია)
• თავის ტკივილი
ხშირი (გამოვლინდა 10-დან ერთზე ნაკლებ პაციენტში):
• მუცლის ტკივილი
• უნებლიე დაცემა
• ალერგიული რეაქციები
• ცხელება
• გაციება
• ზოგადი სისუსტე
• კისრის ტკივილი
• გულმკერდის ტკივილი (სტენოკარდია)
• ორთოსტატიული ჰიპოტენზია
• მადის დაკარგვა
• ყაბზობა
• პირის სიმშრალე
• გულისრევა და ღებინება
• მეტეორიზმი
• ლეიკოპენია
• ართრალგია
• ჩონჩხკუნთოვანი ტკივილები
• ართრიტები
• ხელებში დაბუჟების შეგრძნება და კუნთების სისუსტე
• წონაში კლება
• პათოლოგიური სიზმრები
• ბალანსის დარღვევა
• დეპრესია
• თავბრუხვევა
• დისტონია
• რინიტი
• დერმატიტი
• გამონაყარი
• კონიუნქტივიტი
• შარდის შეუკავებლობა
არახშირი (გამოვლინდა 100-დან ერთზე ნაკლებ პაციენტში):
• გამონაყარი კანზე (ვეზიკულო-ბულოზური გამონაყარი)
კლინიკური და ობსერვაციული კვლევების მასალებიდან ირკვევა, რომ პარკინსონის დაავადება, (და არა მისი სამკურნალო რომელიმე საშუალება) ასოცირებულია კანის კიბოს (არა მხოლოდ მელანომის) განვითარების რისკთან. შესაბამისად, თუ შენიშნეთ საეჭვო ცვლილებებს კანზე, რომელიც მანამდე არ აგეღნიშნებოდათ, მიმართეთ თქვენს ექიმს.
ზოგადად, პარკინსონის დაავადება ასოცირებულია ჰალუცინაციებთან და ცნობიერების აშლილობის სიმპტომებთან. პოსტმარკეტინგულ კვლევებში ეს სიმპტომები დაფიქსირდა რაზალექტით ნამკურნალევ პარკინსონის დაავადების მქონე პაციენტებში.
თუ გამოგივლინდათ რომელიმე გვერდითი მოვლენა, რომელიც ამ ინსტრუქციაში არ არის მითითებული, აცნობეთ ექიმს ან ფარმაცევტს.
5. როგორ ინახება რაზალექტი
შეინახეთ რაზალექტი თავის ორიგინალურ შეფუთვაში და ბავშვებისათვის მიუწვდომელ ადგილზე.
პრეპარატი ინახება ოთახის, 25°C –ზე დაბალ, ტემპერატურაზე.
არ გამოიყენოთ რაზალექტი შეფუთვაზე მითითებული შენახვის ვადის ამოწურვის შემდეგ.
შენახვის ვადა: 24 თვე.
გამოშვების ფორმა: 30 ტაბლეტი ბლისტერულ შეფუთვაში.
გაცემის წესი: ფარმაცევტული ჯგუფი II – გაიცემა ექიმის დანიშნულებით.
ოფი – Populus Nigra L – Тополь чёрный, осокорь
ტირიფისებრთა ოჯახში შედის. ოფი 15-30 მ სიმაღლის ხეა ნაცრისფერი ქერქით. ფოთლები მომრგვალო სამკუთხედია ან რომბული, ბოლოწვეტიანი, კიდეხერხკბილა, ზემოდან მუქი მწვანე, ქვემოდან შედარებით ბაცი. მამრობითი მჭადა ყვავილედი მჯდომარეა, მდედრობითი კი კარგად გამოსახული ყუნწით ხასიათდება.
მამრობითი ყვავილი 6-30 მტვრიანითაა, მოწითალო ფერის მტვრის პარკებით. მდედრობითი ყვავილი ერთბუტკოიანია 2 ყვითელი დინგით. ყვავის მარტ-აპრილში შეფოთვლამდე, ანემოფილური მცენარეა, ე.ი. ქარის მეშვეობით იმტვერება, თესლი მაის-ივნისში მწიფდება. თესლი გრძელი ბეწვებითაა აღჭურვილი, რომელთა მეოხებითაც ქარის დახმარებით შორს ფრენს და ასე ვრცელდება ბუნებაში. გარდა თესლით გამრავლებისა ფესვის უხვ ნაბარტყსა და ძირკვის უხვ ამონაყარს იძლევა, საკმაოდ სწრაფმზარდი ხეა.
ბუნებრივად მდინარისპირა ჭალებშია გავრცელებული, კარგად იტანს მოსილვას, ასეთ შემთხვევაში დამატებით ფესვებს ინვითარებს სილით დაფარულ ღეროზე.
წითელი მოყავისფრო გულიანი და თეთრცილიანი მერქანი მჩატე და რბილია, სხვა ვერხვების მსგავსად ნაკლებგამძლე. ქაღალდის წარმოებისათვის კარგ ნედლეულს წარმოადგენს.
სინათლის მოყვარული და ყინვაგამძლე მცენარეა. მდინარეთა ნაპირებს მთაში ზღვის დონიდან 1600 მ სიმაღლემდე ასდევს ხოლმე. საუკეთესო ზრდით მდინარეთა ნაპირებისა და დაბლობების ალუვიალურ ნიადაგებზე გამოირჩევა.
ოფის ქერქი 8,5 პროცენტამდე ტანინებსა და საღებავ ნივთიერება ქრიზინს შეიცავს, ამის გამო შესაძლოა მისი ტყავის გასათრიმლავად და შესაღებავად გამოყენება.
ოფის ღეროს ქვედა ნაწილში არსებული სქელი დაღარული ქერქი შესაძლოა გამოყენებული იქნას სათევზაო მოწყობილობის ტივტივებად.
ოფის კვირტებს სიცხის დამწევი, ანტისეპტიკური და დამაწყნარებელი მოქმედების თვისება გააჩნია; კვირტების ექსტრაქტისაგან ამზადებენ მალამოს, რომელიც რევმატიზმის, კანის ქავილის, დამწვრობის, წყლულების, ჭრილობების და ბუასილის სამკურნალოდ გამოიყენება.
ოფის კვირტებსა და ფოთლებზე ფუტკარი წებოს აგროვებს, რომელსაც შემდგომ დინდგელად ამუშავებს. დინდგელს კი ფართო სამკურნალო დანიშნულებით იყენებენ, განსაკუთრებით ამ ბოლო წლებში მისი ბევრი დადებითი სამკურნალო თვისება იქნა აღმოჩენილი .
ხალხური მედიცინა ოფის კვირტების მალამოს მოსამზადებლად ერთ ნაწილ კვირტებზე რვა ნაწილ ღორის ქონს იღებენ. ცნობილია აგრეთვე ოფის კვირტების ცისტიტის დროს სადეზინფექციო საშუალებად გამოყენება. მასვე იყენებენ დამწვრობის, ნიკრისის ქარის დროს, აგრეთვე თმის გამაგრებისა და ზრდის დასაჩქარებლად.
ოფის ნახშირს იყენებენ ნერვულ ნიადაგზე ნაწლავების ტკივილის დროს, გულისძმარვისა და გულისრევის სამკურნალოდ. კვირტებს ყვავილობის დაწყებამდე ამზადებენ.
ბულგარეთის მედიცინა თვლის, რომ ოფის კვირტებში არსებული ნივთიერებები მნიშვნელოვანწილად ზრდიან დიურეზს, მათ განსაკუთრებით ურჩევენ პოლიატრიტის დროს. გარდა მისა, იყენებენ ამოსახველებელ საშუალებად ბრონქიალური ანთების დროს, შარდის არასაკმაო გამოყოფისას, წინამდებარე ჯირკვლის გადიდების, საშარდე ბუშტის მწვავე და ქრონიკული ანთების, უნებლიე შარდვის, მტკივნეული შარდვის (განსაკუთრებით ორსულობისა და ოპერაციის შემდეგ) სამკურნალოდ. ოფის კვირტები კარგად მოქმედებს ბუასილის, ნიკრისის ქარისა და რევმატიზმის დროს. გამოიყენება ნაყენი: ორ ჩაის კოვზ დაქუცმაცებულ ხმელ კვირტებს ასხამენ ერთ (ძლიერი დოზა) ან ორ (უფრო სუსტი დოზა) ჭიქა მდუღარე წყალს და 15 წუთის შემდეგ წურავენ (დღე-ღამის დოზა), გარეგნულად იყენებენ მალამოს ჭრილობების, ბუასილის, წითელი ქარისა და რევმატიზმის დროს შესაზავებლად.
პრონორანი 50მგ #30ტ
პრონორანი
PRONORAN
საერთაშორისო დასახელება – piribedil
ათქ.კლასიფიკაციის კოდი – C04AX13
კლინიკურ-ფარმაკოლოგიური ჯგუფი – პარკინსონიზმის და მოძრაობითი სხვა დარღვევების სამკურნალო საშუალებები; პარკინსონიზმის
შემადგენლობა და გამოშვების ფორმა
შემოგარს. ტაბლეტები 50 მგ: 30ც
50მგ-იანი პირიბედილის დოზირების, შემოგარსული, კონტროლირებადი გამონთავისუფლების 30 ტაბლეტი კოლოლოფში. ინდიფერენტული ნივთიერებები საკმარისი რაოდენიობით.
ჩვენებები
• დაბერების პროცესთან დაკავშირებული უმნიშვნელო ნევროლოგიური დარღვევევბი;
• ქვემო კიდურების არტერიტის დამატებითი მკურნალობის სახით (ფეხების არტერიების დაავადებები, რომელთაც სიარულის დროს ახლავს მტკივნეული კრამპები);
• ცირკულატორული წარმოშობის ოფთალმოლოგიური დაავადებების დროს;
• პარკინსონის დაავადების ზოგიერთი ფორმის დროს.
მიღების წესები და დოზები
პერორალურად
მიიღება ექიმის მკაცრი, ინდივიდუალური დანიშნულების მიხედვით. ტაბლეტი იყლაპება დაუღჭავად, ნახევარი ჭიქა წყლის დაყოლებით ჭამის ბოლოს. ყველა შემთხვევაში საჭიროა ექიმის მითითების შესრულება.
ეს პრეპარატი გამოწერილია კონკრეტული დაავადების სამკურნალოდ და მისი გამოყენება სხვა შემთხვევისთვის ან სხვა ადამიანისთვის არ შეიძლება.
მკურნალობის ხანგძლივობა
ექიმის მითითების დაცვით. ექიმის მიერ დანიშნული თერაპიის თვითნებური შეწყვეტა არ შეიძლება.
გვერდითი მოვლენები
ისევე როგორც ნებისმიერ აქტიურ პრეპარატს ამ წამალსაც შეუძლია გამოიწვიოს სხვადასხვა ნეგატიური ეფექტები:
• მცირე დარღვევები საჭმლის მომნელებელი სისტემის მხრივ (გულისრევა, ღებინება, მეტეორიზმი), რომლებიც შეიძლება გაქრეს დოზის შემცირებით;
• ძილიანობა, მოულოდნელი ძილად მივარდნა;
• იშვიათ შემთხვევებში ორთოსტატური ჰიპოტენზია (არტერიული წნევის შემცირება დგომისას, თავბრუსხვევის თანხლებით) ან არტერიული წნევის ლაბილურობა;
• წითელი კოკსენილის არსებობის გამო შესაძლებელია ალერგიული რეაქციის განვითარება
ნებისმიერი არასასურველი ეფექტის გამოვლენისას, რომელიც არ არის მოხსენებული ინსტრუქციაში, საჭიროა მკურნალი ექიმის ან ფარმაცევტის კონსულტაცია.
უკუჩვენება
• ჰიპერმგრძნობელობა პირიბედილზე;
• მიოკარდიუმის მწვავე ინფარქტი და გულ-სისხლძარღვთა სხვა მძიმე დაავადებები.
• ერთდროული მიღება ღებინების საწინააღმდეგო, ნეიროლეფსიურ პრეპარატებთან (იხილეთ ურთიერთქმედება სხვა პრეპარატებთან);
• ნეიროლეფსიურ ანტიფსიქოზურ პრეპარატებთან (კლოზაპინის გამოლკლებით) პრეპარატებთან პაციენტებში პარკინსონის დაავადებით.
ნებისმიერ საეჭვო სიტუაციაში საჭიროა მკურნალი ექიმის ან ფარმაცევტის კონსულტაცია.
ორსულობა და ლაქტაცია
ორსულობის და ლაქტაციის პერიოდში პრეპარატის მიღებამდე საჭიროა ექიმის ან ფარმაცევტის კონსულტაცია.
განსაკუთრებული მითითებები
ზედმეტად გამოხატული ძილიანობის ან პრეპარატით პრონორანი მკურნალობის დროს უეცრად ძილად მივარდნის შემთხვევაში, აუცილებელია ექიმის კონსულტაცია. იმასთან დაკავშირებით, რომ პრეპარატი შეიცავს საქაროზას მისი გამოყენება არ შეიძლება ფრუქტოზის აუტანლობის, გლუკოზის ან გალაქტოზის ცუდი შეწოვის ან სუკრაზა-იზომალტაზის დეფიციტის დროს (ცვლის იშვიათი დაავადებები).
სიფრთხილის ზომები
ტაბლეტების მიღება უმჯობესია ჭამის ბოლოს.
ნებისმიერ საეჭვო სიტუაციაში საჭიროა მკურნალი ექიმის ან ფარმაცევტის კონსულტაცია.
ჭარბი დოზირება
ჭარბი დოზირების შემთხვევაში საჭიროა ექიმის დაუყოვნებლივი კონსულტაცია.
სხვა წამლებთან ურთიერთქმედება
ამ პრეპარატის გამოყენება არ შეიძლება ზოგიერთ წამალთან ერთობლივად (იხილეთ უკუჩვენება).
იმისთვის რომ თავიდან იქნას აცილებული პრეპარატებს შორის შესაძლო ურთიერთქმედება, კერძოდ ნეიროლეპსიურ (კლოზაპინის გამოკლებით), გულისრევის და ღებინების საწინააღმდეგო ზოგიერთ საშუალებებთან, საჭიროა მკურნალი ექიმის ინფორმირება ნებისმიერი სხვა მედიკამეტოზური მკურნალობის არსებობის შესახებ.
შენახვის პირობები და ვადები
არ გამოიყენება შეფუთვაზე მითითებული ვარგისიანობის ვადის ამოწურვის შემდეგ
ინახება არაუმეტეს 30ºC ტემპერატურაზე
მწარმოებელი ქვეყანა – საფრანგეთი
პკ-მერცი 500მლ ინფ/ხს.#2ფლ
პკ-მერცი – PK-MERZ – ПК-МЕРЦ
საერთაშორისო დასახელება:
AMANTADINE
მწარმოებელი: MERZ PHARMA, გერმანია
მოქმედი ნივთიერება: ამანტადინი
კლინიკურ–ფარმაკოლოგიური ჯგუფი:
პარკინსონიზმის საწინააღმდეგო საშუალება.
შემადგენლობა და გამოშვების ფორმა:
ტაბლეტები: შეფუთვაში 30 ც.
1 ტაბ.
ამანტადინის სულფატი ……. 100 მგ
საინფუზიო ხსნარი: ფლაკონში 500 მლ, შეფუთვაში 2 ც.
1 ფლ.
ამანტადინის სულფატი ……… 200 მგ
დამხმარე ნივთიერებები:
მიკროკრისტალური ცელულოზა, კარტოფილის სახამებელი, ჟელატინი, ლაქტოზა, პოლივინილპიროლიდონი, ტალკი, მაგნიუმის სტეარატი, სილიციუმის დიოქსიდი, ნატრიუმის კარბოქსიმეთილცელულოზა, ტიტანის ოქსიდი, მაგნიუმის სტეარატი, პოლიამინომეთაკრილატი, ყვითელი-ნარინჯისფერი საღებავი.
ფარმაკოლოგიური თვისებები:
პრეპარატი ასტიმულირებს დოფამინის გამოყოფას ნეირონული დეპოებიდან და ზრდის დოფამინერგული რეცეპტორების მგრძნობელობას მედიატორისადმი (დოფამინისადმი); შესაბამისად, ბაზალურ განგლიებში დოფამინის წარმოქმნის შემცირების მიუხედავად, ნეიროფიზიოლოგიური პროცესები ნორმალურად მიმდინარეობს. პრეპარატი აქვეითებს ცენტრალური ნერვული სისტემის მოტორულ ნეირონებში იმპულსების გენერაციას.
ამანტადინის სულფატს გააჩნია ნეიროპროტექტული მოქმედება. ამცირებს Ca2+ ნაკადს უჯრედში, აინჰიბირებს ნეირონების რღვევას. აგზნების ტრანსმიტერული სისტემის დათრგუნვით, substansia nigra-ს ნეირონებში უზრუნველყოფს დოფამინის მეტაბოლიზმის შენარჩუნებას და corpus striatum-ში აღადგენს აგზნებისა და შეკავების პროცესებს შორის წონასწორობას.
ჩვენებები:
- პარკინსონის მძიმე და სიცოცხლისთვის საშიში მდგომარეობების (მათ შორის აკინეტიკური კრიზის) ინტენსიური პირველადი მკურნალობა;
- პერორალური თერაპიის დროებით შეწყვეტა;
- ცნობიერების დაკარგვა ქალა-ტვინის ტრავმის შედეგად;
- ნარკოზიდან შენელებული გამოსვლა;
- ნევრალგია სარტყლისებური ჰერპესის დროს.
მიღების წესი და დოზირება:
ტაბლეტები
დოზირების რეჟიმი ინდივიუდალურია. პრეპარატი ინიშნება ჭამის შემდეგ. მკურნალობა იწყება შემდეგნაირად:
პირველ სამი დღე 1 ტაბლეტი დღეში, მომდევნო დღეებში დოზა იზრდება და შეადგენს 2 ტაბლეტს დღეში. შესაძლებელია დოზის შემდგომი გაზრდა კვირაში 1 ტაბლეტით.
პარკინსონიზმის კომბინირებული მკურნალობის შემთხვევაში დოზა უნდა შეირჩეს ინდივიდუალურად უკანასკნელი დოზის მიღება რეკომენდებულია დღის მეორე ნახევარში, ვახშმამდე.
ხანდაზმულებში, განსაკუთრებით კი პაციენტებში აგზნებით, არეული ცნობიერებით,პრედელირით და დელირით, საჭიროა პრეპარატის მცირე დოზებით დანიშვნა.
საინექციო ხსნარი
დოზირების რეჟიმი ინდივიდუალურია. ზოგადად ინიშნება 500 მლ 1-2-ჯერ დღეში. შესაძლებელია დოზა გაიზარდოს 500 მლ 3-ჯერ დღეში. ინფუზიის ხანგრძლივობა შეადგენს 3 სთ-ს (55 წვეთი/წუთში).
თირკმლის ფუნქციის დარღვევისას გამოიყენება დოზირების შემდეგი სქემა:
გლომერული | დოზირება(მგ) | დოზირების |
80-60 | 100 | 12 სთ |
60-50 | 200 ან 100 | ყოველ მეორე დღეს |
50-30 | 100 | 24 სთ |
30-20 | 200 | კვირაში 2-ჯერ |
20-10 | 100 | კვირაში 3-ჯერ |
200-100 | კვირაში ერთხელ ან |
მძიმე შემთხვევებში (აკინეტიკური კრიზის დროს) შესაძლებელია დოზის გაზრდა რისკის შეფასების გათვალისწინებით.
გვერდითი მოვლენები:
♦ მხედველობითი ჰალუცინაციებით მიმდინარე ფსიქიკური აშლილობა, მოტორული ან ფსიქიკური აგზნება, შარდის შეკავება წინამდებარე ჯირკვლის ადენომის მქონე პაციენტებში, გულის უკმარისობა.
♦ იშვიათად – არითმია, ტაქიკარდია, გულისრევა, პირის სიმშრალე, თავბრუსხვევა, ძილის დარღვევა.
♦ ძალიან იშვიათად – ზედა და ქვედა კიდურების კანის მოლურჯო შეფერილობა, მხედველობის დაქვეითება.
უკუჩვენებები:
* პრეპარატისადმი მომატებული მგრძნობელობა. გულის დეკომპენსირებული უკმარისობა (IV კლასი NYHA მიხედვით), კარდიომიოპათია და მიოკარდიტი, AV ბლოკადა II და III ხარისხის, ბრადიკარდია (გულის შეკუმშვათა სიხშირე წუთში 55-ზე ნაკლები), გახანგრძლივებული QT ინტერვალი, ანამნეზში პარკუჭოვანი არითმია, ბუდიპინის ან QT ინტერვალის გამახანგრძლივებელი სხვა პრეპარატების ერთდროული მიღება;
* პკ-მერცის საინფუზიო ხსნარი არ გამოიყენება პაციენტებში თირკმლის მწვავე უკმარისობით (კრეატინინის კლირენსი
* შედარებითი უკუჩვენება: გლაუკომა, წინამდებარე ჯირკვლის ადენომა, ფსიქომოტორული აგზნება, ანამნეზში დელირიუმი და პრედელირიუმი, ფსიქოზი, ეპილეფსია, თირეოტოქსიკოზი, ღვიძლისა და თირკმლის მწვავე და ქრონიკული დაავადებები;
* ორსულობა და ლაქტაციის პერიოდი.
განსაკუთრებული მითითებები:
◄ არ შეიძლება პკ-მერცის მიღების უეცარი შეწყვეტა, რადგან ამან შეიძლება გამოიწვიოს სიმპტომების გაუარესება. გულის უკმარისობის ან დარღვეული სისხლის მიმოქცევის მქონე პაციენტები პკ-მერცით მკურნალობის დროს უნდა იმყოფებოდნენ ექიმის დაკვირვების ქვეშ.
◄ ხანდაზმულებში, განსაკუთრებით კი პაციენტებში აგზნებით, არეული ცნობიერებით, პრედელირიუმით და დელირიუმით, საჭიროა პრეპარატის მცირე დოზებით დანიშვნა.
◄ პრეპარატმა შეიძლება დააქვეითოს კონცენტრაციის უნარი და რეაგირების სიჩქარე, შესაბამისად ავტომანქანისა და სხვა მექანიზმების მართვისას საჭიროა სიფრთხილის ზომების დაცვა.
◄ მკურნალობის დროს არ შეიძლება ალკოჰოლის მიღება.
სხვა წამლებთან ურთიერთქმედება:
– ისეთ შარდმდენებთან ერთდროულმა მიღებამ, რომელიც წარმოადგენს ტრიამტერენისა და ჰიდროქლორთიაზიდის კომბინაციას, შესაძლებელია გამოიწვიოს პლაზმაში ამანტადინის კონცენტრაციის ცვლილება.
– პარკინსონიზმის საწინააღმდეგო პრეპარატებთან კომბინირებული თერაპიისას, შესაძლებელია საჭირო გახდეს სხვა მედიკამენტების დოზის ან მთლიანად კომბინაციის შეცვლა, წინააღმდეგ შემთხვევაში შეიძლება გაძლიერდეს ისეთი გვერდითი ეფექტები, როგორიც არის ეკზოგენური ფსიქოზი.
შენახვის პირობები:
პრეპარატი ინახება არა უმეტეს 250C ტემპერატურაზე. გამოიყენება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ შეფუთვა დაუზიანებელია და სითხე გამჭვირვალეა.
ორკბილა – Bidens tripartita – Череда трехраздельная
ორკბილა ერთწლიანი ბალახოვანი მცენარეა რთულყვავილოვანთა ოჯახიდან, სიმაღლით 15-60 სმ, იშვიათად 10 სმ-მდე.
კახეთში იჭი ეწოდება, რაჭაში – მამლიყივილა. მას ძლიერ დატოტვილი მთავარღერძა ფესვთა სისტემა აქვს. ღერო სწორმდგომია. შიშველი ფოთლები ღეროზე მოპირისპირედაა განლაგებული, მუქი მწვანეა, მოკლე ყუნწებით. ყუნწის ძირები ერთმანეთთანაა შეზრდილი. ფოთლის კიდეები დაკბილულია. ყვავილების კალათები ტოტების ბოლოებზეა მოთავსებული. კალათის საბურველი ორრიგაა. მისი გარეთა ფოთლები მწვანეა, მოგრძო, შიდა რიგის საბურველით ფოთლები მორუხო-ყვითელია, ოვალური, ყვავილებზე მოკლე. ყვავილები მილისებრია, ორსქესიანი, ყვითელი ფერის. თესლი სოლისებრია, ძირითადად ორი ხორკლიანი კბილით. ამ ხორკლებით თესლი ემაგრება ცხოველების ბეწვს, ადამიანის ტანსაცმელს და ადვილად ვრცელდება.
ყვავილობს ივნისიდან-სექტემბრამდე. თესლი შემოდის აგვისტო-სექტემბერში.
საქართველოში ორკბილა გავრცელებულია ტყიან ზონაში, ძირითადად ტენიან ადგილებში, მდინარის პირებზე, წყალსაცავების ნაპირებზე, ბოსტნებში, სარწყავებში და სხვ.
ორკბილას აგროვებენ აყვავებამდე ან ყვავილობის დასაწყისში. ამ დროს ჭრიან თოთო კენწეროებსა და ფოთლებს, ხოლო გვიანი შეგროვების დროს ჭრიან მხოლოდ გვერდითი ტოტების წვეროებს. აშრობენ ჩრდილში, სხვენზე ან ფარდულებში თხელ ფენად გაშლილს. გამხმარ ნედლეულს ინახავენ მშრალ, ბნელ ადგილას, ქაღალდის პარკებში. შენახვის ვადა ორი წელია.
ორკბილა შეიცავს ფლავონოიდებს, კუმარინებს, ასკორბინის მჟავას, კაროტინს, სათრიმლავ ნივთიერებებს, ლაქტონებს, ამინებს, დიდი რაოდენობით მანგანუმს.
ორკბილას ახასიათებს ანთებისა და ალერგიის საწინააღმდეგო თვისებები. მას ფართოდ იყენებენ დიათეზიანი ბავშვების სამკურნალოდ აბაზანების სახით.
ხალხურ მედიცინაში ორკბილას იყენებენ როგორც სუსტ შარდმდენ და ოფლისმომგვრელ საშუალებას, აგრეთვე სასუნთქი გზების დაავადების დროსა და მადის მომგვრელ საშუალებას. ზოგჯერ მას ხმარობენ რაქიტის, ნიკრისის ქარების, ღვიძლის დაავადების დროს. ორკბილას ახასიათებს სუსტი დამამშვიდებელი თვისება.
ორკბილას ნაყენის მოსამზადებლად 10 გრ (3 სუფრის კოვზი) ბალახი მოათავსეთ მომინანქრებულ ჭურჭელში, დაასხით 200 მლ (1 ჩაის ჭიქა) მდუღარე წყალი და გააცხელეთ მდუაღერ წყლის აბაზანაში 15 წუთი, შემდეგ გააცივეთ ოთახის ტემპერატურაზე 45 წუთის განმავლობაში. გადაწურეთ, დარჩენილი მასა გამოწურეთ. მიღებული ნაყენი შეავსეთ საწყის მოცულობამდე ანადუღარი წყლით (200 მლ), მიიღეთ 1/2-1/3 ჭიქა 2-3-ჯერ დღეში ჭამის შემდეგ.
ოფლის და შარდმდენ საშუალებად ორკბილას ნაყენი შემდეგნაირად მზადდება: 1 სუფრის კოვზ ბალახს დაასხით 1 ჩაის ჭიქა მდუღარე, გააჩერეთ 10 წუთი და მიიღეთ 2-3-ჯერ დღეში თითო სუფრის კოვზი. ასეთივე სახით მომზადებულ ნაყენს თუ გააჩერებთ 10-12 საათს თბილ ადგილას და შემდეგ 1/3-1/2 ჭიქას მიიღებთ 2-3-ჯერ, იგი კარგი სისხლგამწმენდი საშუალებაა.
აბაზანებისათვის ყოველ 10 ლიტრ წყალზე იღებენ 1 ჩაის ჭიქა ნაყენს, საზოგადოდ, ნაყენს ინახავენ გრილ ადგილას არაუმეტეს ორი დღე-ღამისა.
პკ-მერცი 100მგ #90ტ
პკ-მერცი – PK-MERZ – ПК-МЕРЦ
საერთაშორისო დასახელება:
AMANTADINE
მწარმოებელი: MERZ PHARMA, გერმანია
მოქმედი ნივთიერება: ამანტადინი
კლინიკურ–ფარმაკოლოგიური ჯგუფი:
პარკინსონიზმის საწინააღმდეგო საშუალება.
შემადგენლობა და გამოშვების ფორმა:
ტაბლეტები: შეფუთვაში 30 ც.
1 ტაბ.
ამანტადინის სულფატი ……. 100 მგ
საინფუზიო ხსნარი: ფლაკონში 500 მლ, შეფუთვაში 2 ც.
1 ფლ.
ამანტადინის სულფატი ……… 200 მგ
დამხმარე ნივთიერებები:
მიკროკრისტალური ცელულოზა, კარტოფილის სახამებელი, ჟელატინი, ლაქტოზა, პოლივინილპიროლიდონი, ტალკი, მაგნიუმის სტეარატი, სილიციუმის დიოქსიდი, ნატრიუმის კარბოქსიმეთილცელულოზა, ტიტანის ოქსიდი, მაგნიუმის სტეარატი, პოლიამინომეთაკრილატი, ყვითელი-ნარინჯისფერი საღებავი.
ფარმაკოლოგიური თვისებები:
პრეპარატი ასტიმულირებს დოფამინის გამოყოფას ნეირონული დეპოებიდან და ზრდის დოფამინერგული რეცეპტორების მგრძნობელობას მედიატორისადმი (დოფამინისადმი); შესაბამისად, ბაზალურ განგლიებში დოფამინის წარმოქმნის შემცირების მიუხედავად, ნეიროფიზიოლოგიური პროცესები ნორმალურად მიმდინარეობს. პრეპარატი აქვეითებს ცენტრალური ნერვული სისტემის მოტორულ ნეირონებში იმპულსების გენერაციას.
ამანტადინის სულფატს გააჩნია ნეიროპროტექტული მოქმედება. ამცირებს Ca2+ ნაკადს უჯრედში, აინჰიბირებს ნეირონების რღვევას. აგზნების ტრანსმიტერული სისტემის დათრგუნვით, substansia nigra-ს ნეირონებში უზრუნველყოფს დოფამინის მეტაბოლიზმის შენარჩუნებას და corpus striatum-ში აღადგენს აგზნებისა და შეკავების პროცესებს შორის წონასწორობას.
ჩვენებები:
- პარკინსონის მძიმე და სიცოცხლისთვის საშიში მდგომარეობების (მათ შორის აკინეტიკური კრიზის) ინტენსიური პირველადი მკურნალობა;
- პერორალური თერაპიის დროებით შეწყვეტა;
- ცნობიერების დაკარგვა ქალა-ტვინის ტრავმის შედეგად;
- ნარკოზიდან შენელებული გამოსვლა;
- ნევრალგია სარტყლისებური ჰერპესის დროს.
მიღების წესი და დოზირება:
ტაბლეტები
დოზირების რეჟიმი ინდივიუდალურია. პრეპარატი ინიშნება ჭამის შემდეგ. მკურნალობა იწყება შემდეგნაირად:
პირველ სამი დღე 1 ტაბლეტი დღეში, მომდევნო დღეებში დოზა იზრდება და შეადგენს 2 ტაბლეტს დღეში. შესაძლებელია დოზის შემდგომი გაზრდა კვირაში 1 ტაბლეტით.
პარკინსონიზმის კომბინირებული მკურნალობის შემთხვევაში დოზა უნდა შეირჩეს ინდივიდუალურად უკანასკნელი დოზის მიღება რეკომენდებულია დღის მეორე ნახევარში, ვახშმამდე.
ხანდაზმულებში, განსაკუთრებით კი პაციენტებში აგზნებით, არეული ცნობიერებით,პრედელირით და დელირით, საჭიროა პრეპარატის მცირე დოზებით დანიშვნა.
საინექციო ხსნარი
დოზირების რეჟიმი ინდივიდუალურია. ზოგადად ინიშნება 500 მლ 1-2-ჯერ დღეში. შესაძლებელია დოზა გაიზარდოს 500 მლ 3-ჯერ დღეში. ინფუზიის ხანგრძლივობა შეადგენს 3 სთ-ს (55 წვეთი/წუთში).
თირკმლის ფუნქციის დარღვევისას გამოიყენება დოზირების შემდეგი სქემა:
გლომერული | დოზირება(მგ) | დოზირების |
80-60 | 100 | 12 სთ |
60-50 | 200 ან 100 | ყოველ მეორე დღეს |
50-30 | 100 | 24 სთ |
30-20 | 200 | კვირაში 2-ჯერ |
20-10 | 100 | კვირაში 3-ჯერ |
200-100 | კვირაში ერთხელ ან |
მძიმე შემთხვევებში (აკინეტიკური კრიზის დროს) შესაძლებელია დოზის გაზრდა რისკის შეფასების გათვალისწინებით.
გვერდითი მოვლენები:
♦ მხედველობითი ჰალუცინაციებით მიმდინარე ფსიქიკური აშლილობა, მოტორული ან ფსიქიკური აგზნება, შარდის შეკავება წინამდებარე ჯირკვლის ადენომის მქონე პაციენტებში, გულის უკმარისობა.
♦ იშვიათად – არითმია, ტაქიკარდია, გულისრევა, პირის სიმშრალე, თავბრუსხვევა, ძილის დარღვევა.
♦ ძალიან იშვიათად – ზედა და ქვედა კიდურების კანის მოლურჯო შეფერილობა, მხედველობის დაქვეითება.
უკუჩვენებები:
* პრეპარატისადმი მომატებული მგრძნობელობა. გულის დეკომპენსირებული უკმარისობა (IV კლასი NYHA მიხედვით), კარდიომიოპათია და მიოკარდიტი, AV ბლოკადა II და III ხარისხის, ბრადიკარდია (გულის შეკუმშვათა სიხშირე წუთში 55-ზე ნაკლები), გახანგრძლივებული QT ინტერვალი, ანამნეზში პარკუჭოვანი არითმია, ბუდიპინის ან QT ინტერვალის გამახანგრძლივებელი სხვა პრეპარატების ერთდროული მიღება;
* პკ-მერცის საინფუზიო ხსნარი არ გამოიყენება პაციენტებში თირკმლის მწვავე უკმარისობით (კრეატინინის კლირენსი
* შედარებითი უკუჩვენება: გლაუკომა, წინამდებარე ჯირკვლის ადენომა, ფსიქომოტორული აგზნება, ანამნეზში დელირიუმი და პრედელირიუმი, ფსიქოზი, ეპილეფსია, თირეოტოქსიკოზი, ღვიძლისა და თირკმლის მწვავე და ქრონიკული დაავადებები;
* ორსულობა და ლაქტაციის პერიოდი.
განსაკუთრებული მითითებები:
◄ არ შეიძლება პკ-მერცის მიღების უეცარი შეწყვეტა, რადგან ამან შეიძლება გამოიწვიოს სიმპტომების გაუარესება. გულის უკმარისობის ან დარღვეული სისხლის მიმოქცევის მქონე პაციენტები პკ-მერცით მკურნალობის დროს უნდა იმყოფებოდნენ ექიმის დაკვირვების ქვეშ.
◄ ხანდაზმულებში, განსაკუთრებით კი პაციენტებში აგზნებით, არეული ცნობიერებით, პრედელირიუმით და დელირიუმით, საჭიროა პრეპარატის მცირე დოზებით დანიშვნა.
◄ პრეპარატმა შეიძლება დააქვეითოს კონცენტრაციის უნარი და რეაგირების სიჩქარე, შესაბამისად ავტომანქანისა და სხვა მექანიზმების მართვისას საჭიროა სიფრთხილის ზომების დაცვა.
◄ მკურნალობის დროს არ შეიძლება ალკოჰოლის მიღება.
სხვა წამლებთან ურთიერთქმედება:
– ისეთ შარდმდენებთან ერთდროულმა მიღებამ, რომელიც წარმოადგენს ტრიამტერენისა და ჰიდროქლორთიაზიდის კომბინაციას, შესაძლებელია გამოიწვიოს პლაზმაში ამანტადინის კონცენტრაციის ცვლილება.
– პარკინსონიზმის საწინააღმდეგო პრეპარატებთან კომბინირებული თერაპიისას, შესაძლებელია საჭირო გახდეს სხვა მედიკამენტების დოზის ან მთლიანად კომბინაციის შეცვლა, წინააღმდეგ შემთხვევაში შეიძლება გაძლიერდეს ისეთი გვერდითი ეფექტები, როგორიც არის ეკზოგენური ფსიქოზი.
შენახვის პირობები:
პრეპარატი ინახება არა უმეტეს 250C ტემპერატურაზე. გამოიყენება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ შეფუთვა დაუზიანებელია და სითხე გამჭვირვალეა.
ონტოკოფა – Physalis Alkekengi L – физалис обыкновенный
ძაღლყურძენასებრთა ოჯახის წარმომადგენელია. ონტკოფას აჭარაში სატკაჩუნას ეძახიან, რაჭა-ლეჩხუმში ბაბუშტელას, გურიაში კატაყვერას. მრავალწლიანი ფესვურიანი მცენარეა, 20-100 სმ სიმაღლის სწორმდგომი მარტივი (ზოგჯერ კენწრულ ნაწილში სუსტად დატოტვილი) ღეროთი.
ღეროზე მორიგეობით, მაგრამ წყვილ-წყვილად განლაგებული, საკმაოდ გრძელყუნწიანი, წაგრძელებულ-კვერცხისებრი, იშვიათად რომბულ-კვერცხისებრი, ბოლოში გრძლადწაწვეტილი ფოთლების კიდეები ოდნავ ამოკვეთილია, რაც ნაკლებად შეიმჩნევა, ამიტომ ფოთლები კიდემთლიანის შთაბეჭდილებას ტოვებს.
ყვავილები სათითაოდაა გაბნეული მთელს ღეროზე ფოთლების იღლიებში. ყვავილის ჯამი ზარის მაგვარია, რომელიც დაყვავილების შემდეგ თვალსაჩინოდ იზრდება და ბუშტივით იბერება. ყვავილის გვირგვინი თეთრი და ბორბლისებრი მოყვანილობისაა, ხუთკუთხა კონტურით.
ბურთივით მრგვალი, 1,2-2,0 სმ სიგრძის ნარინჯისფერ-წითელი კაშკაშა წითელი ბუშტივით გაბერილ ჯამში ჩამალული ნაყოფი წვნიანი კენკრაა, რომელიც თირკმლისებრ მრავალრიცხოვან მოთეთრო თესლებს შეიცავს. ყვავის მაისიდან აგვისტოს შუა რიცხვებამდე.
იზრდება გამეჩხრილ ტყეებში, ტყისპირებში, ბუჩქნარებში, ხევებში, ბაღებსა და ღობისძირებში.
ონტკოფას ნაყოფი უვნებელი და საკვებად ვარგისია, შეიცავს შაქარს, ლიმონის მჟავას, C ვიტამინს, ცხიმს, კაროტინს, სულ მცირე რაოდენობით ალკალოიდებს. აბრეშუმის ქსოვილს ღებავს ყვითლად და ნარინჯისფრად, სათანადო კომპონენტის დამატებისას წითლადაც.
ონტკოფას ნედლი ფოთლის წვენს ქართული ხალხური მედიცინა ოდითგანვე ჭიის დამდენ და წყურვილის მოსაკლავ საშუალებად იყენებდა.
ბულგარეთის მედიცინაში ონტკოფას ნაყოფები რეკომენდებულია როგორც შარდდამდენი საშუალება თირკმლების და საშრდე ბუშტის კენჭოვანი დაავადებისას, სასქესო ორგანოების ჩირქოვანი ანთების, წყალმანკის, ნიკრისის ქარისა და სახსრების რევმატიზმის სამკურნალოდ.
ნაყოფებს ნახარშის სახით იყენებენ: 15-30 გ ხმელი ნაყოფი 0,5 ლ წყალზე (2 დღის დოზა, რომელსაც ყლუპ-ყლუპობით სვამენ), ან ჭამენ 10-15 ნედლ მწიფე ნაყოფს ერთი დღის განმავლობაში, ან კიდევ ყოველდღე ოც-ოც გრამ ნედლი მწიფე ნაყოფისაგან გამოწურულ წვენს სვამენ.
ონტკოფას წითელი ბუშტივით გაბერილი ყვავილის ჯამი შხამიანია, ამიტომ არ უნდა შეგვცდეს და ყვავილის ჯამი არ უნდა გამოვიყენოთ.
